Champions League mùa này chứng kiến Bayern và PSG trở thành hai thế lực nổi bật nhất ngoài Premier League. Khi bóng đá Anh bị bào mòn bởi lịch thi đấu khắc nghiệt, các ông lớn Đức và Pháp đang tận dụng lợi thế thể lực để bứt lên đúng thời điểm.

Bayern và PSG đang biến Premier League thành chú cừu non

PSG đã vô địch Ligue 1 tới 11 trong 13 mùa gần nhất. Bayern thì vừa đăng quang Bundesliga lần thứ 13 trong 14 năm gần đây. Theo Deloitte, Bayern hiện là CLB giàu thứ ba thế giới về doanh thu, còn PSG đứng thứ tư. Hai đội sẽ gặp nhau ở bán kết Champions League, trong màn đối đầu giữa những "siêu CLB" hiện đại của châu Âu.

Thực tế ấy cũng cho thấy khái niệm "Top 5 giải vô địch quốc gia" đang dần lỗi thời. Bóng đá châu Âu lúc này có thể chia thành hai nhóm: Premier League và phần còn lại. Ở nhóm ngoài nước Anh, Bayern và PSG là hai đại diện mạnh nhất còn trụ lại tại Champions League mùa này.

Trong quá khứ, sự thống trị tại giải quốc nội từng bị xem là bất lợi với Bayern và PSG. Nhiều người đánh giá việc thiếu cạnh tranh hàng tuần khiến họ mềm yếu, mất phản xạ chiến đấu và gặp khó khi chạm trán các đối thủ giàu sức chiến đấu tại châu Âu. Song mùa này, PSG là ĐKVĐ Champions League, còn Bayern được đánh giá là ứng viên số một. Vậy điều gì đã thay đổi?

Câu trả lời lớn nhất nằm ở lịch thi đấu và cường độ bóng đá Anh. Chưa bao giờ cầu thủ đỉnh cao phải chơi nhiều trận với nhịp độ cao như hiện nay. Và không nơi nào khắc nghiệt hơn Premier League. Chênh lệch tài chính khổng lồ giúp mọi CLB Anh mạnh hơn mặt bằng chung của các giải khác, khiến gần như vòng đấu nào cũng là cuộc chiến tiêu hao lớn.

Ví dụ điển hình là Wolves, đội từng cầm hòa Arsenal sau khi bị dẫn 2-0. Dù đang đứng bét bảng, Wolves vẫn là CLB giàu thứ 29 thế giới. Doanh thu của họ gần gấp đôi Heidenheim, đội cuối bảng Bundesliga, và gấp khoảng tám lần Metz của Ligue 1. Trong top 30 CLB giàu nhất thế giới, có tới 15 đại diện Premier League, trong khi Đức chỉ có 4 và Pháp chỉ có 1.

Wolves dù xếp bét bảng ở Ngoại hạng Anh nhưng cũng thuộc nhóm những CLB giàu có hàng đầu châu Âu

Điều đó tạo ra khác biệt quan trọng. Một đội đứng thứ sáu Premier League như Aston Villa mùa trước có doanh thu 491 triệu bảng. Trong khi ấy, đội xếp thứ sáu Ligue 1 là Lyon chỉ đạt 141 triệu bảng, còn Mainz của Bundesliga là 105 triệu bảng. Khoảng cách tài chính khiến chiều sâu đội hình và chất lượng chung của bóng đá Anh vượt trội.

Nhưng chính ưu thế ấy lại trở thành gánh nặng. Tại Premier League, không có nhiều trận để "thở". Các đội lớn phải căng sức liên tục từ tháng 8 đến tháng 5. Trái lại, Bayern hay PSG có thể xoay tua, giảm tải cho trụ cột hoặc kiểm soát nhịp trận đấu trước những đối thủ yếu hơn. Khi bước vào giai đoạn quyết định của mùa giải, họ tươi mới hơn hẳn.

Michel Platini từng nói các CLB Anh là "sư tử mùa đông nhưng cừu non mùa xuân". Nhận xét ấy dường như ngày càng đúng. Những năm gần đây, nhiều đội Premier League bước vào tháng 4 và tháng 5 trong trạng thái mệt mỏi cả về thể chất lẫn tinh thần sau chuỗi trận dày đặc.

Tuy nhiên, không thể chỉ giải thích thành công của Bayern và PSG bằng sự sa sút của bóng đá Anh. PSG dưới thời Luis Enrique đã thay đổi toàn diện. Ông phá bỏ mô hình phụ thuộc siêu sao, chấm dứt thời kỳ đội hình mất cân bằng của Lionel Messi, Neymar và Kylian Mbappe để xây dựng tập thể gắn kết hơn.

Thành công lớn thứ hai của Enrique là giúp PSG đạt điểm rơi phong độ đúng thời điểm. Hai mùa gần nhất, họ không quá ấn tượng ở vòng phân hạng Champions League, lần lượt xếp thứ 11 và 15. Dù vậy, vào vòng knock-out, PSG lột xác hoàn toàn. Cường độ pressing, tốc độ tấn công và năng lượng toàn đội tăng mạnh.

Đại diện Ligue 1 vẫn có điểm yếu phòng ngự. Liverpool từng gây khó dễ cho họ ở tứ kết, Chelsea và Monaco cũng tạo ra nhiều vấn đề ở các vòng trước. Song sức công phá của hàng công PSG đủ để khỏa lấp nhược điểm ấy. Những chiến thắng đậm 8-2 và 4-0 sau hai lượt trận trước Chelsea và Liverpool cho thấy đẳng cấp thật sự của họ.

PSG đang phô diễn sức mạnh vượt trội ở Champions League

Bayern cũng có câu chuyện tương tự. Đội bóng Đức không phải không có vấn đề. Họ từng để Real Madrid mở ra cơ hội ngược dòng ở tứ kết và khiến trận lượt về trở nên kịch tính không cần thiết. Ngay cả tại Bundesliga, Bayern vẫn thủng lưới gần một bàn mỗi trận. Dayot Upamecano là ví dụ điển hình: chơi bóng tốt, phát động hay, nhưng phòng ngự chưa thật chắc chắn.

Tuy nhiên, Bayern sở hữu hỏa lực khủng khiếp. Harry Kane vừa ghi bàn vừa hút người để mở không gian cho các vệ tinh giàu tốc độ và kỹ thuật như Michael Olise, Luis Diaz, Jamal Musiala, Serge Gnabry hay Lennart Karl. Tính cả Bundesliga và Champions League, Bayern ghi trung bình 3,5 bàn/trận mùa này, cao hơn 22% tổng số bàn thắng trung bình của một trận Premier League.

Đó là xu hướng đáng chú ý của bóng đá châu Âu hiện tại. Trong khi nhiều đội Anh đang quay lại lối chơi thực dụng và thiên về phòng ngự sau thời kỳ ảnh hưởng mạnh của Guardiola, thì Bayern và PSG lại chọn cách lao lên tấn công để khỏa lấp những điểm yếu phía sau.

Cách chơi ấy không hoàn hảo, nhưng đang mang lại hiệu quả. Nó cũng hấp dẫn hơn rất nhiều với khán giả trung lập. Vì thế, Champions League mùa này không còn là sân khấu riêng của Premier League. Khi các đại diện Anh mỏi mệt vì bị bào mòn trong cuộc chiến nội địa, Bayern và PSG xuất hiện với đôi chân tươi mới hơn, hàng công sắc bén hơn và tham vọng lớn hơn.

Nếu xu hướng này tiếp diễn, bóng đá châu Âu có thể bước vào giai đoạn mới, nơi Premier League vẫn giàu nhất, mạnh nhất về chiều sâu, song chưa chắc là nơi sản sinh ra những nhà vô địch cuối cùng.