Man City đang trả giá đắt cho ảo tưởng rằng kiểm soát bóng cũng đồng nghĩa với kiểm soát trận đấu. Thất bại trước Aston Villa phơi bày một hàng thủ mong manh, nơi mỗi sai lầm đều có thể phá hỏng mọi nỗ lực của hàng công.

Trước Aston Villa, Man City cầm bóng 62%, tung ra 15 cú sút, trong đó có 7 lần đưa bóng trúng đích. Aston Villa chỉ sút trúng đích vỏn vẹn 2 lần, nhưng cả hai đều thành bàn. Cuối cùng, đội bóng của Enzo Maresca rời Villa Park với thất bại 1-2, chấm dứt chuỗi 7 chiến thắng liên tiếp tại Premier League.

Maresca có lý khi phàn nàn rằng các học trò không tận dụng tốt cơ hội. Nhưng ông cũng phải thừa nhận cả hai bàn thua đều có thể tránh được. Đó mới là vấn đề đáng lo nhất của Man City lúc này. Họ có thể dành phần lớn trận đấu để dồn ép đối phương, nhưng chỉ cần một vài pha xử lý cẩu thả ở phần sân nhà, mọi ưu thế lập tức trở nên vô nghĩa.

Trước Aston Villa, Man City có tới 29 lần chạm bóng trong vòng cấm đối phương ngay trong hiệp một, nhiều nhất trong một trận đấu ở Premier League mùa này. Khả năng áp đặt thế trận của họ rõ ràng chưa mất đi. Tuy nhiên, những con số ấy chẳng có nhiều ý nghĩa nếu đội bóng vẫn thường xuyên tự đặt khung thành của mình vào tình trạng báo động.

Maresca muốn Man City kiểm soát bóng từ tuyến dưới, với thủ môn và các trung vệ trực tiếp tham gia vào quá trình tổ chức tấn công. Về lý thuyết, việc kéo đối phương lên pressing sẽ tạo ra khoảng trống phía sau để khai thác. Nhưng cách chơi này đòi hỏi các cầu thủ phòng ngự phải xử lý chính xác trong những tình huống chịu sức ép, đồng thời biết khi nào nên từ bỏ phương án phối hợp ngắn.

Man City đang gặp vấn đề ở cả hai yêu cầu ấy.

Bàn mở tỷ số của Aston Villa là ví dụ điển hình. Marc Guehi nhận bóng từ Ruben Dias trong một tình huống tưởng như vô hại, nhưng pha khống chế lỗi của trung vệ người Anh giúp John McGinn đoạt bóng, mở ra cơ hội để Nicolas Jackson ghi bàn. Không cần một pha pressing phức tạp hay tình huống phối hợp xuất sắc, Villa vẫn có bàn thắng nhờ món quà từ đối thủ.

Đáng nói, đây không phải lần đầu Guehi khiến Man City trả giá. Anh bị quy trách nhiệm trong cả hai bàn thua trước Ipswich ở vòng trước, còn sai lầm trước Everton cuối mùa giải trước từng khiến City đánh rơi những điểm số quan trọng trong cuộc đua vô địch.

Theo thống kê của Opta được BBC dẫn lại, từ đầu mùa 2025/26, Guehi đã mắc 3 lỗi trực tiếp dẫn đến bàn thua tại Premier League. Chỉ 8 cầu thủ tại giải đấu có số lỗi nhiều hơn Guehi và Gianluigi Donnarumma, người cũng mắc 3 lỗi.

Một trung vệ có thể chuyền bóng tốt, bình tĩnh trước sức ép và tham gia tổ chức tấn công, nhưng những phẩm chất ấy sẽ mất giá trị nếu anh không bảo đảm được sự an toàn tối thiểu trước khung thành đội nhà.

Guehi còn bị Nicolas Jackson liên tục khai thác bằng tốc độ và khả năng tranh chấp. Anh phải nhận thẻ vàng sau một pha phạm lỗi với tiền đạo Aston Villa, trước khi bị Maresca thay ra ngay sau hiệp một. HLV người Italia giải thích rằng Guehi đã thi đấu quá nhiều và việc anh nhận thẻ vàng khiến City khó duy trì lối chơi quyết liệt. Dù vậy, màn trình diễn tại Villa Park rõ ràng không phải trường hợp sa sút cá biệt.

Vấn đề của Man City còn nằm ở vị trí thủ môn.

Donnarumma đến Etihad với danh tiếng của một trong những thủ môn xuất sắc nhất thế giới. Nhưng anh không phải Ederson, đặc biệt ở khả năng sử dụng chân. Trong nhiều năm, thủ môn người Brazil đóng vai trò quan trọng trong việc giúp City thoát pressing và đưa bóng vượt qua các tuyến phòng ngự đối phương. Những đường chuyền của Ederson có thể biến một tình huống bị gây sức ép thành cơ hội phản công chỉ sau vài giây.

Donnarumma không sở hữu năng lực tương đương. Những đường chuyền thiếu chính xác hoặc đặt đồng đội vào thế khó của anh đang khiến quá trình triển khai bóng từ sân nhà trở nên mạo hiểm hơn.

Ngay trong trận gặp Villa, Ruben Dias đã tỏ rõ sự khó chịu sau khi không kiểm soát được một đường chuyền khó từ Donnarumma. Trung vệ người Bồ Đào Nha ra dấu yêu cầu thủ môn phát bóng dài. Một chi tiết nhỏ nhưng phản ánh sự thiếu ăn ý giữa các mắt xích quan trọng nhất trong hệ thống triển khai bóng của Maresca.

Donnarumma sau đó còn không thể ngăn cú sút sệt của Jackson trong bàn thua thứ hai. Cựu hậu vệ Man City, Steph Houghton cho rằng thủ môn người Italia đáng lẽ phải xử lý tốt hơn.

Việc Man City bán James Trafford cho Leeds với giá 45 triệu bảng trong mùa hè càng khiến những màn trình diễn của Donnarumma bị soi xét. Trafford đang có những thống kê tích cực hơn ở khả năng tham gia luân chuyển bóng, băng ra giải nguy và ngăn ngừa bàn thua. Dù chưa đủ để kết luận City đã chọn sai thủ môn, sự khác biệt ấy cho thấy một câu hỏi mà Maresca không thể né tránh: liệu ông đang xây dựng lối chơi phù hợp với những con người hiện có, hay buộc họ phải đáp ứng những yêu cầu vượt quá sở trường?

Những thống kê gần đây còn cho thấy sự sa sút không thể xem nhẹ. Man City chỉ giữ sạch lưới một trong sáu trận gần nhất, nhận tới 9 bàn thua trong 4  trận trên mọi đấu trường. Một đội bóng từng nổi tiếng với khả năng bóp nghẹt đối thủ bằng quyền kiểm soát giờ đây thường xuyên để lọt lưới dù không phải chịu quá nhiều sức ép.

Vấn đề còn đáng ngại ở chỗ Maresca chưa tìm được phương án nhân sự ổn định cho hàng phòng ngự. Khusanov được bố trí đá hậu vệ phải trước Aston Villa nhưng gặp khó khăn, sau đó phải chuyển vào trung tâm thay Guehi. Rico Lewis được tung vào sân để lấp khoảng trống bên cánh. Chính Maresca thừa nhận ông vẫn đang phải đi tìm sự cân bằng cho đội bóng của mình.

Sự cân bằng ấy không đơn giản là lựa chọn bốn hậu vệ tốt nhất. Khi Man City đẩy đội hình lên cao, các cầu thủ phía sau phải có khả năng ứng phó với những tình huống phản công trong thế bất lợi về quân số. Hàng tiền vệ cũng phải bảo đảm đủ người che chắn và hỗ trợ ngay khi bóng bị mất. Càng muốn dồn đông quân số sang phần sân đối phương, City càng cần sự chính xác và kỷ luật của những cầu thủ ở phía sau.

Nhưng có vẻ như Maresca đang quá tin tưởng vào khả năng kiểm soát của các học trò, trong khi chưa đánh giá đúng những rủi ro mà hệ thống của mình tạo ra. Kiểm soát bóng giúp hạn chế số lần đối phương tổ chức tấn công, nhưng không thể loại bỏ hoàn toàn những sai lầm. Thậm chí, khi sai lầm xuất hiện ở vị trí thấp nhất trong một đội hình đang dâng cao, đối thủ thường có cơ hội tiếp cận khung thành nhanh hơn rất nhiều.

Aston Villa của Unai Emery đã tận dụng điều đó gần như hoàn hảo. Họ không cần tranh giành quyền kiểm soát với Man City, cũng chẳng cần duy trì sức ép trong thời gian dài. Những pha tranh chấp quyết liệt, khả năng tận dụng sai lầm và sự sắc bén của Jackson đã đủ để đem về  3 điểm.

Thất bại này cũng nhắc nhở Man City về một thực tế mà những chiến thắng liên tiếp trước đó phần nào che lấp. Đội bóng của Maresca vẫn rất mạnh trong tấn công, nhưng 9 bàn thua ở 4 trận gần nhất là cái giá quá lớn để tiếp tục coi những lỗi phòng ngự chỉ là sự cố nhất thời.

Maresca có thể viện dẫn số cơ hội tạo ra, tỷ lệ kiểm soát bóng hay thời gian đội bóng chơi bên phần sân đối phương để chứng minh Man City xứng đáng giành kết quả tốt hơn. Tuy nhiên, đối thủ chẳng có nghĩa vụ phải chơi theo cách mà ông mong muốn.

Arsenal mùa trước đã cho Man City thấy rằng một cuộc đua vô địch có thể được định đoạt bởi những điểm số đánh rơi trong các trận đấu như thế này. Nếu hàng thủ không được cải thiện, Maresca sẽ còn phải chứng kiến nhiều trận đấu mà đội bóng của mình chiếm ưu thế gần như tuyệt đối nhưng vẫn trắng tay.

Man City đang sở hữu quyền kiểm soát bóng. Điều họ thiếu là khả năng kiểm soát những gì xảy ra khi quyền kiểm soát ấy không còn trong tay mình. Và tại Premier League, đó là một thiếu sót có thể khiến họ phải trả giá bằng chức vô địch.